Zelfcompassie als training

Uit het moeras van schuld, schaamte en spijt? Het kan.

In deze blogpost aandacht voor een TED talk van Weiyang Xie: Dare to Rewire Your Brain for Self-Compassion. Een leestip voor iedereen, en in het bijzonder voor mensen met HSP.

De TED talk is waanzinnig interessant om verschillende redenen. De voor mij twee belangrijkste:

• omwille van de aandacht voor neuroplasticiteit
• en omwille van zelfcompassie

Weiyang Xie en de schaamte van een student

Weiyang Xie vertelt over haar overheersende gevoel van schaamte als internationaal psychologiestudent in Amerika.

Schaamte leidt tot zelfkritiek, angsten, onzekerheid, onaangepast perfectionisme en depressieve gevoelens. Deze en andere negatieve overtuigingen geraken in onze hersenen ingeslepen.

Automatische scripts en stemmetjes in ons hoofd beginnen onze dagelijkse perceptie te kleuren. Hoe meer we dezelfde neuronen vuren die met negatieve gedachten te maken hebben, hoe gemakkelijker die worden aangesproken. Hersenonderzoek vertelt ons dat neuronen die samen vuren, na een tijd tot krachtige netwerken gebundeld worden. Netwerken die heel actief en automatisch worden.

Daarnaast gaan we steeds op zoek naar bewijzen in de buitenwereld die onze innerlijke wereld en mindset bevestigen. Denken we negatief, dan zal onze aandacht naar bewijslast voor die negativiteit getrokken worden.

Deze twee mechanismen gaan op elkaar inspelen, waardoor onze negatieve overtuigingen en blik meer en meer de macht en controle over onze werkelijkheid krijgen. En dus ook over onze toekomst.

De neerwaartse spiraal

Na een tijdje staan we enorm onder stress, waardoor we nog meer onze mogelijkheden om te relativeren verliezen, of om het anders te bekijken of anders aan te pakken.

Onder aanhoudende stress vallen we terug op onze automatische piloot, met andere woorden: zonder prefrontale sturing. Voor we het goed en wel beseffen, zitten we in een neerwaartse spiraal van psychische problemen waar we niet gemakkelijk uit geraken.

Je overtuigingen worden gedachten.
Je gedachten worden je woorden.
Je woorden worden je daden.
Je daden worden je gewoonten.
Je gewoonten worden je waarden.
Je waarden worden je lot.

Wat is jouw overtuiging?

Hoe kunnen we onszelf genezen?

Ons lichaam heeft een aangeboren, onvoorspelbaar sterk vermogen tot genezing. Omwille van de neuroplasticiteit van onze hersenen kunnen we onze hersenen opnieuw bedraden om zo een betere toekomst op te bouwen.

Weiyang Xie heeft het aangedurfd om kwetsbaar te zijn en om haar negatieve zelfkritiek om te buigen naar mildheid voor zichzelf.

"Ga op onderzoek", vertelt ze ons, "en ga bewust de uitdaging met jouw negatieve mindset aan."

Wat zelfcompassietraining oplevert

De voordelen van zelfcompassietraining zijn intussen meermaals wetenschappelijk aangetoond:

• Zelfcompassietraining verhoogt de veerkracht en daadkracht.
• Zelfcompassie maakt je meer empathisch.
• Het geeft een algemeen goed gevoel over het leven.
• Depressieve klachten en angsten verminderen na zelfcompassiebeoefening.
• Faalangst vermindert, en mensen durven sneller stappen in het leven te zetten.
• Na zelfcompassie zijn we meer bereid om onze eigen verantwoordelijkheid voor de gang van zaken op te nemen.

Zelfcompassie is een vaardigheid. Bij elke stap word je er beter en beter in. Het is iets wat je kan trainen.

De TED talk

Veel plezier met de TED talk van Weiyang Xie: Dare to Rewire Your Brain for Self-Compassion, bekijk hem hier.

En veel onderzoeksplezier gewenst.

Mathieu Devies

Bronnen

Gebaseerd op:

• Weiyang Xie, Dare to Rewire Your Brain for Self-Compassion (TEDx)
• onderzoek naar zelfcompassietraining van Kristin Neff en Christopher Germer
• Hebbian learning: neurons that fire together, wire together (Donald Hebb)
• mijn eigen praktijkervaring als klinisch psycholoog en lichaamsgericht therapeut